بررسی مؤلفه های موثر بر انتشار دی اکسید کربن با تأکید بر نقش مصرف انرژی: مطالعه موردی کشورهای منطقه منا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد- دانشکده کشاورزی- گروه اقتصاد کشاورزی

2 دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی، گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

4 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

5 دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

چکیده

انتشار دی اکسید کربن یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی انسان‌ها است که توجه بسیاری از محققان و سیاست‌گذاران را در سال‌های اخیر به خود معطوف داشته است. از این رو هدف پژوهش حاضر بررسی مولفه‌های اثرگذار بر انتشار دی اکسید کربن با تاکید بر مصرف انرژی است. به منظور دستیابی به هدف پژوهش، از الگوی اقتصادسنجی فضایی و داده‌های تابلویی مربوط به انتشار دی اکسید کربن کشورهای منطقه منا در دوره زمانی 2015-2000 بهره برده شده است. نتایج گویای این است که انتشار دی اکسید کربن در کشورهای منطقه منا اثری معنی‌دار بر کشورهای مجاور در این منطقه دارد. متغیرهای مصرف انرژی (0.010)، جهانی شدن اقتصادی (0.134)، صنعتی شدن (0.405) و شهرنشینی (0.042) اثری مثبت و معنی‌دار بر انتشار دی اکسید کربن در منطقه منا دارد. مصرف انرژی اثر تقابلی مثبت و معنی‌داری با متغیرهای جهانی شدن (0.361)، صنعتی شدن (0.234) و شهرنشینی (0.085) بر انتشار دی اکسید کربن دارد. براساس نتایج پیشنهاد می‌شود که با رتبه‌بندی ساختار تولید در صنایع مختلف داخلی، برنامه‌ای جامع در جهت ارتقای ساختار تولید با فناوری‌های سنتی برای کاهش مصرف انرژی در دستور کار قرار گیرد. از سوی دیگر ضرورت دارد سیاست‌گذاران در انتخاب راهکارهای سیاستی، تنها به منافع اقتصادی ملی توجه نکرده و منافع زیست محیطی ملی و منطقه‌ای را با توجه به تفاوت‌های اقتصادی و صنعتی هر کشور در نظر گیرند.

کلیدواژه‌ها