نقش ابزارهای اقتصادی در مدیریت یکپارچه منابع آب: مطالعه موردی نظام قیمت‌گذاری آب آبیاری در حوضه های آبریز غرب ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی

2 استاد دانشگاه تهران

چکیده

مطالعه‌ی حاضر به بررسی ابعاد نظام قیمت‌گذاری آب آبیاری به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای اقتصادی در مدیریت یکپارچه منابع آب در سطح حوضه های آبریز می‌پردازد. در این راستا، ابتدا با استفاده از الگوی برنامه-ریزی خطی، قیمت سایه ای آب ( قیمت طرف تقاضا) برای کشاورزان حوضه‌های آبریز استان کهگیلویه و بویراحمد برآورد شد. سپس با استفاده از روش اقتصاد مهندسی، هزینه تمام شده آب سر مزرعه (قیمت طرف عرضه) برای سد کوثر محاسبه گردید. از مقایسه این دو قیمت با نرخ تعرفه موجود، رویکرد مناسب قیمتگذاری آب کشاورزی معرفی شد. نتایج نشان داد، قیمت سایه‌ای هر متر مکعب آب کشاورزی کمتر از هزینه تمام شده آن است. بنابراین، قیمت‌گذاری بر اساس دریافت تمام هزینه‌های تامین، انتقال و توزیع آب کشاورزی گزینه مناسبی برای قیمت‌گذاری نیست و اجرای این سیاست در راستای مدیریت یکپارچه منابع آب، مستلزم حمایت دولت از بخش کشاورزی و اعمال سیاست قیمت‌گذاری ترجیحی در بلندمدت است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of Economic Instruments in IWRM: The Case Study of Irrigation Water Pricing in Western Basins of Iran

چکیده [English]

Present study investigates aspects of irrigation water pricing as an important economic tool in integrated water resources management (IWRM) in the basin level. In this way, using linear programming model, water shadow price (the demand price of water) was estimated in Kohgiloye & Boyerahmad's basins. Then, using engineering economics method, the cost of water in farm level (the supply price of water) for Kowsar dam was calculated. From comparison of these two prices with existing tariff rates, the appropriate approach to agricultural water pricing was introduced. The results showed that the shadow price for each cubic meter of water is less than the cost of water. So, water pricing according to get all the cost of water supply, transmission and distribution of agricultural water is not suitable option and implementing this policy in line with the IWRM requires government support and preferential pricing policies in the long-run.

کلیدواژه‌ها [English]

  • irrigation water
  • Shadow Price
  • Water Cost
  • IWRM
  • Iran