عوامل مؤثر بر به‏کارگیری عملیات حفاظت خاک از سوی کشاورزان استان ایلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه ترویج و آموزش کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی کرمانشاه

2 کارشناس ارشد ترویج کشاورزی، دانشگاه تهران

3 استادیار گروه ترویج و توسعه روستایی، دانشگاه رازی کرمانشاه

چکیده

هدف اصلی این تحقیق بررسی عوامل مؤثر بر به‏کارگیری عملیات حفاظت خاک از سوی کشاورزان استان ایلام است. جامعة آماری این تحقیق شامل تمام کشاورزان استان ایلام است (N=58336). با توجه به فرمول نمونه‏گیری کوکران، تعداد 137 نفر از آن‏ها برای نمونه انتخاب شدند که برای اعتبار بیش‏تر یافته‏ها تعداد 250 پرسشنامه به روش نمونه‏گیری طبقه‏‏ای تصادفی با انتساب متناسب توزیع و در نهایت 228 پرسشنامه تکمیل و بازگردانده شد. ابزار اصلی تحقیق پرسشنامه‏ای بود که روایی آن توسط پانل متخصصان و پایایی آن توسط ضریب آلفای کرونباخ تأیید شد (α>0.7). تجزیه‌و‌تحلیل داده‏ها با نرم‏افزار SPSS اجراشد. نتایج نشان داد که بیشتر (1/67 درصد) کشاورزان استان ایلام عملیات حفاظت خاک را در حد متوسط و کم به‌کار می‏گیرند. نتایج مقایسة میانگین‏ها نشان داد که بین به‌کارگیری عملیات حفاظت خاک از سوی کشاورزان براساس متغیرهای عضویت داشتن یا نداشتن در نهادهای روستایی و دریافت کردن یا نکردن وام برای اجرای عملیات حفاظت خاک اختلاف معنی‏داری وجود دارد؛ همچنین نتایج تحلیل همبستگی نشان داد که بین متغیرهای میزان زمین کشاورزی، میزان درآمد سالانه، میزان سواد کشاورزان، تعداد دفعات شرکت در کلاس‏های آموزشی- ترویجی، میزان استفاده از منابع و کانال‏های ارتباطی و اطلاعاتی، دانش در مورد عملیات حفاظت خاک و نگرش به عملیات حفاظت خاک با به‏کارگیری عملیات حفاظت خاک رابطة مثبت و معنی‏داری در سطح یک درصد وجود دارد. در پایان، نتایج تحلیل رگرسیون چندگانه به روش گام‌به‌گام نشان داد که سه متغیر نگرش به عملیات حفاظت خاک، تعداد دفعات شرکت در کلاس‏های آموزشی- ترویجی و میزان زمین کشاورزی 2/56 درصد از تغییرات واریانس متغیر وابستة به‏کارگیری عملیات حفاظت خاک از سوی کشاورزان مورد مطالعه را تبیین کرد.    
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Factors Affecting Using Soil Conservation Practices (SCDs) by Farmers in Ilam Province

نویسندگان [English]

  • nematollah shiri 1
  • SEYED MOHAMMAD KAZEM HASHEMI 2
  • ALIASGHAR MIRAKZADEH 3
  • SEYED REZA ESSHAGHI 2
1 PhD. Student, Agricultural Extenstion and Education, Razi University, Kermanshah, Iran
2 MSc. Student, Agricultural Extenstin, Uiversity of Tehran, Tehran, Iran
3 Assistant Professor, Department of Reral Extenstion and Development, Razi University, of Kermanshah, Iran
چکیده [English]

This study aimed at explaining factors affecting the application of soil conservation practices (SCPs) among farmers in Ilam province. Statistical population of this study consisted of all farmers in Ilam province (N=58336). Using Cochran's sampling formula, 137 farmers were selected as a sample, for increasing findings reliability, 250 questionnaires distributed with applying proportionally stratified random sampling method. Ultimately 228 questionnaires completed and analyzed by SPSS software. The instrument of the study was a questionnaire which its validity was confirmed by a panel of experts and its reliability was established by calculating Chronbach's Alpha Coefficient (α> 0.7). Data was analyzed by SPSS software. Results showed that majority (67.1%) of farmers applied the SCPs in moderate and low level. Results of means comparison showed that there is significant difference between application of SCPs by farmers in the terms of variables of membership or non-membership in the rural organizations and receiving or not receiving loans for implementing SCPs. Also, results of correlation analysis showed that application of SCPs by farmers significantly correlated with the amount of farming land, amount of annual income, level of farmers education, the number of participation in extension-education courses, amount of using information and communication channels and resources, and knowledge and attitude toward SCPs (P<0.01). Finally, results of stepwise multiple regression analysis showed that three variables of attitude toward SCPs, number attending extension- education courses, and amount of farming land account for 56.2 percent of dependent variable (SCPs) variances among farmers in study area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ilam Province
  • Soil Conservation Practices (SCPs)
  • Soil Management
  • Sustainable agriculture