طراحی مدل ترویجی نفوذ دانش کشاورزی در شهرستان گلوگاه استان مازندران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

10.22059/ijaedr.2023.358333.669213

چکیده

ترویج کشاورزی یک نوع آموزش غیررسمی است و نقش کلیدی در انتقال دانش به بهره‌برداران ایفا می‌کند. اما ضریب نفوذ دانش و به‌کارگیری دانش تولید شده توسط بهره‌برداران در بخش‌های مختلف کشاورزی با مشکلاتی مواجه است. از این رو، در این پژوهش قصد بر این بود که مدل ترویجی نفوذ دانش کشاورزی در شهرستان گلوگاه طراحی شود. به منظور رسیدن به این الگو از راهبرد استقرایی، رویکرد کیفی (بر اساس گردآوری نظام‌مند داده‌ها) و نظریه داده بنیاد استفاده شده است. گردآوری داده‌ها از راه مصاحبه‌های عمیق نیمه ساختارمند با 14 نفر از محققان، کارشناسان و مروجان کشاورزی و کشاورزان پیشرو شهرستان گلوگاه استان مازندران انجام شد. داده‌های تحقیق از طریق کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری گزینشی به وسیلة نرم افزار ATLAS.ti7.5 تحلیل شدند. الگوی به‌دست آمده از تحقیق، شرایط علی (تولید دانش مناسب و در دسترس بودن دانش تولید شده)، راهبردها (حمایت دولت و بخش‌های خصوصی، سیاست‌های بخش کشاورزی کشور، جوانان روستایی، نظام بهره‌برداری کشاورزی )، شرایط مداخله‌گر (عوامل بازدارندة به‌کارگیری دانش، عوامل تسهیل‌کنندة به‌کارگیری دانش)، شرایط زمینه‌ای (زیرساخت‌ها، برخی ویژگی‌های فردی و اقتصادی و اجتماعی بهره‌برداران) و پیامدها (توسعة کشاورزی، توسعة همه جانبة شهرستان) را به عنوان مؤلفه‌های اصلی نفوذ دانش کشاورزی در شهرستان گلوگاه نشان داده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات