1
گروه مهندسی اقتصاد کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیع ساری، ساری، ایران
2
گروه مهندسی اقتصاد کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
چکیده
انتشار دیاکسیدکربن، بهعنوان اصلیترین گاز گلخانهای و عامل کلیدی تغییرات نامطلوب محیطزیست، یکی از مهمترین چالشهای جهانی و کانون توجه محققان و سیاستگذاران در سالهای اخیر بوده است. کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا بهدلیل تولید و مصرف گسترده سوختهای فسیلی و سهم بالای دیاکسیدکربن در انتشار گازهای گلخانهای، نیازمند مطالعه ویژه در این زمینه است. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف تحلیل تأثیر چند عامل کلیدی اقتصادی و فناورانه شامل تولید برق از انرژی تجدیدپذیر، پیچیدگی اقتصادی، نوآوری، توسعه مالی و شهرنشینی بر شاخص پایداری محیطزیست (انتشار دیاکسید کربن) در ۱۵ کشور منطقه مورد مطالعه طی بازه زمانی 1996 تا 2022 انجام شد. این مطالعه با استفاده از دادههای پانل و تکنیک اقتصادسنجی Driscoll-Kraay به بررسی تأثیر این عوامل بر انتشار دیاکسید کربن مورد استفاده قرار گرفت. نتایج برآورد مدل با روش Driscoll-Kraay نشان داد که پیچیدگی اقتصادی و توان دوم آن اثری معنادار بر انتشار دیاکسیدکربن ندارند. در مقابل، شهرنشینی اثر منفی و معنادار بر انتشار دیاکسیدکربن داشت. تولید برق از انرژیهای تجدیدپذیر نیز اثر منفی و بسیار معنادار بر انتشار دیاکسیدکربن داشته است. در حالیکه نوآوری و توسعه مالی تأثیر مثبت و معناداری بر انتشار دیاکسیدکربن داشتند که بیانگر نقش آنها در افزایش فعالیتهای صنعتی و تشدید آلودگی است. این تحقیق بر ضرورت تمرکز سیاستگذاران بر گسترش انرژیهای تجدیدپذیر، هدایت نوآوری به سمت فناوریهای سبز، طراحی چارچوبهای مالی پایدار و مدیریت شهری هوشمند تأکید دارد. اجرای این اقدامات میتواند ضمن کاهش اثرات زیستمحیطی، مسیر توسعه پایدار را هموار سازد.
اسدپور کردی, مریم , امیرنژاد, حمید , عطایی سلوط, کمال و بهادری, محمد . (1404). بررسی اثرات عوامل اقتصادی، انرژیهای تجدیدپذیر، نوآوری و شهرنشینی بر پایداری محیطزیست (مطالعه موردی: کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا). تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران, (), -. doi: 10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
MLA
اسدپور کردی, مریم , , امیرنژاد, حمید , , عطایی سلوط, کمال , و بهادری, محمد . "بررسی اثرات عوامل اقتصادی، انرژیهای تجدیدپذیر، نوآوری و شهرنشینی بر پایداری محیطزیست (مطالعه موردی: کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا)", تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران, , , 1404, -. doi: 10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
HARVARD
اسدپور کردی, مریم, امیرنژاد, حمید, عطایی سلوط, کمال, بهادری, محمد. (1404). 'بررسی اثرات عوامل اقتصادی، انرژیهای تجدیدپذیر، نوآوری و شهرنشینی بر پایداری محیطزیست (مطالعه موردی: کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا)', تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران, (), pp. -. doi: 10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
CHICAGO
مریم اسدپور کردی , حمید امیرنژاد , کمال عطایی سلوط و محمد بهادری, "بررسی اثرات عوامل اقتصادی، انرژیهای تجدیدپذیر، نوآوری و شهرنشینی بر پایداری محیطزیست (مطالعه موردی: کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا)," تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران, (1404): -, doi: 10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
VANCOUVER
اسدپور کردی, مریم, امیرنژاد, حمید, عطایی سلوط, کمال, بهادری, محمد. بررسی اثرات عوامل اقتصادی، انرژیهای تجدیدپذیر، نوآوری و شهرنشینی بر پایداری محیطزیست (مطالعه موردی: کشورهای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا). تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران, 1404; (): -. doi: 10.22059/ijaedr.2025.401841.669386
)