انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران 2008-4838 51 2 2020 06 21 Determining the Effective Factors of Share of Food in Houshlode Expenditure in Rural and Urban Area of Iran شناسایی مولفه‌های اثرگذار بر سهم مواد‌غذایی در مخارج خانوارهای شهری و روستایی در ایران 217 230 76557 10.22059/ijaedr.2019.286053.668792 FA محمد مهدی فارسی علی آبادی دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران محمود دانشور کاخکی استاد گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد،مشهد، ایران محمود صبوحی استاد گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران آرش دوراندیش دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران حمید آماده دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران Journal Article 2019 07 24  In this study, the impact of different food groups’ consumption, social and economic indicator on the share of food in household expenditure in the rural and urban area of Iran investigated. For this purpose, panel quantile regression considered as the best technique. The results indicated that the impact of social and economic indicators and food groups’ consumption varies in different quantiles. Moreover, between social and economic variables, income, food price index and literacy rate considered as the most effective determinants of food expenditure in rural and urban areas. Furthermore, consumption of cereal and dairy in a rural area and cereal and vegetables in an urban area do not affect the household’s food expenditure; on the other hand, increase in consumption of meat and crop oils in rural and urban area upsurge the share of food in the household expenditure. Based on the results, the implication of policies, which lead to household income improvement and stabilized the food price can improve food availability in both rural and urban areas. Besides, the introduction of the innovative and stable method of dairy and vegetable production in a rural area and encouraging the urban household to consume more vegetables results in more diverse diet and enhance the food security and simultaneously don’t increase the share of food in household expenditure. در مطالعه حاضر، تاثیر مصرف گروه‌های مختلف غذایی و عوامل اقتصادی و اجتماعی بر روی سهم مواد غذایی در مخارج خانوار در مناطق شهری و روستایی با استفاده از روش رگرسیون چندک پانل مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج بررسی نشان داد، اثر‌گذاری مولفه‌های اقتصادی و اجتماعی و مصرف گروه‌های غذایی در خانوار در قسمت‌های مختلف توزیع متفاوت است. متغیر‌های اقتصادی اجتماعی مانند درآمد، نرخ باسوادی و بعد خانوار بیشترین تاثیر را بر روی سهم مواد غذایی در مخارج خانوار دارند. در بین گروه‌های غذایی، در مناطق روستایی گروه‌های غلات و محصولات لبنی و در مناطق شهری گروه‌های غلات و سبزیجات تاثیری قابل توجهی بر مخارج خانوار ندارند. اما مصرف گروه‌هایی مانند روغن نباتی و گوشت در مناطق روستایی و شهری نقش موثری در افزایش سهم مواد غذایی در مخارج خانوار دارد. بر این اساس، اتخاذ سیاست‌هایی که منجر به افزایش درآمد خانوار و ثبات نسبی قیمت مواد­غذایی شود می‌تواند در بهبود دسترسی اقتصادی خانوار به مواد­غذایی مؤثر باشد. همچنین، در مناطق روستایی راهکارهایی که باعث بهبود و تداوم تولید محصولات لبنی و سبزیجات در سطح خانوار شود و در مناطق شهری ترویج مصرف سبزیجات می‌تواند بدون اثر‌گذاری قابل توجه بر مخارج مواد غذایی خانوار افزایش تنوع در رژیم غذایی و در نتیجه، بهبود امنیت غذایی را به دنبال داشته باشد. https://ijaedr.ut.ac.ir/article_76557_f2fa63cff182c7802e564fe146198316.pdf